Teatr Polski w Bydgoszczy na wirażu. Idzie nowe!

Na XIII Festiwalu Prapremier, który odbywał się w Bydgoszczy od 27. 09 do 05. 10 2014 , zaprezentowano dziesięć spektakli – w tym dwa pozakonkursowe, wyreżyserowane przez dwóch dyrektorów Teatru Polskiego w Bydgoszczy: odchodzącego do Teatru Powszechnego w Warszawie Pawła Łysaka spektakl Historie bydgoskie Artura Pałygi i obejmującego od 7 października bydgoską scenę Pawła Wodzińskiego Wolna Trybuna autorstwa Christiana Skrzyposzka przygotowana w kooperacji z Fundacją „Sztuka. Idea” Warszawa, Europejskim Centrum Solidarności Gdańsk i Instytutem Teatralnym Warszawa.

Najwyraźniej zaznaczającym się tematem w nurcie konkursowym były spektakle biograficzne. Barbara Wysocka przywiozła do Bydgoszczy aż dwa przedstawienia tego typu – Szapocznikow. Stan nieważkości zrealizowane przy współudziale Centrali, Muzeum Sztuki Nowoczesnej Warszawa i Teatr Polski Wrocław oraz wyprodukowany przez Centralę wspaniały spektakl w reżyserii Michała Zadary Chopin bez fortepianu, który otrzymał Grand Prix Festiwalu. Na scenie orkiestra zaczyna grać koncert fortepianowy Chopina. W momencie, kiedy powinien zabrzmieć fortepian, Wysocka zaczyna słowami opowiadać jego partie, a robi to w taki sposób, w jaki może to robić tylko wspaniała aktorka i dobrze wykształcony muzyk w jednej osobie. Po pewnym czasie odchodzi trochę od samej interpretacji poszczególnych, dźwięków, fraz i wszczyna polemikę ze stereotypowym postrzeganiem Chopina. Udowadnia, że istotą jego utworów jest nie tyle sielankowa polskość, co rewolucyjne podejście muzyki, nowoczesność, że to, co najciekawsze i najbardziej wartościowe w jego twórczości pochodzi nie z Polski, ale z Francji, z Paryża.

 

Pomimo trudnego, nie tylko technicznie, tematu, scenariusz napisany został przez Wysocką i Zadarę z dużą dozą poczucia humoru. Odbrązawia wielkiego kompozytowa, pozwala w inny sposób spojrzeć na jego muzykę.

Spektaklem, który pozwolił widzom na poznanie prawdy o poecie był przywieziony na Festiwal przez Teatr Wybrzeże Broniewski w reżyserii Adama Orzechowskiego. To przedstawienie odsłaniające całą prawdę o życiu poety, pomagające naprawdę głęboko wniknąć w jego psychikę, a przede wszystkim wskazujące wszelkie historyczne zawirowania i intrygi polityczne, które mogły go złamać. Mogły… ale nie złamały. Do końca pozostał wierny sobie.

Chociaż to spektakl przede wszystkim reżyserski, kreujący postać głównego bohatera Robert Ninkiewicz otrzymał nagrodę za kreację aktorską.

Festiwal Prapremier, który zapoczątkował jeszcze dyrektor Adam Orzechowski, a Paweł Łysak kontynuował, odgrywał do tej pory w Bydgoszczy znaczącą rolę. Widzowie mieli okazję oglądać wszystkie najciekawsze prapremiery minionego sezonu. Okazuje się jednak, że w dotychczasowej postaci niewielkie ma szanse na przetrwanie. Jak poinformował na konferencji prasowej 7 października nowy dyrektor Teatrudawniej (por.) anterprener, organizator pracy artystycznej z... Polskiego w Bydgoszczy Paweł Wodziński, na taką formułę nie da się pozyskać środki z grantów. A ze środków państwowych trudno byłoby go rozwijać. A zatem – XIV Festiwal Prapremier, o ile się wydarzy, będzie prezentował bardziej różnorodne w formie zdarzenia artystyczne, w dużej mierze performatywne, przygotowywane w kooperacji z teatrami zagranicznymi zdarzenia teatralne, które będą miały swoje prapremiery na festiwalu.

Zmianie ulegnie też program samego Teatru Polskiego. Jako instytucja krytyczna, otwarta, bez barier, będzie prezentowała spektakle o problematyce bardziej globalnej i współczesnej; w sposób bardziej nowoczesny. Zmieni się też logo teatru.

Pierwszą premierą tego sezonu w dniu 17 października będzie Afryka w reżyserii Bartosza Frąckowiaka. Spektakl oparty jest na tekście Agnieszki Jakimiak. Temu projektowi towarzyszyć będzie też wykład performatywny. Spektakl będzie poświęcony Francowi Hananowi, zmarłemu w latach sześćdziesiątych największemu teoretykowi afrykańskiemu, autorowi najważniejszej książki o Afryce, która została też wiele lat temu przetłumaczona na j.polski. Przyjrzymy się, jak rozwinęły się problemy poruszane przez Ryszarda Kapuścińskiego w latach sześćdziesiątych. Afryka to rzecz o wpływie europejskiego kolonializmu na życie mieszkańców Czarnego Lądu..

Drugą premierą, 28 listopada, będzie sztuka Stanisławy Przybyszewskiej Thermidor , która jest kontynuacją znanej już bydgoskiej publiczności Sprawy Dantona, przedstawiającej ostatnie dni bohatera. A Thermidor opowiada o ostatnich dniach życia Maximiliena de Robespiere’a.

19 grudnia czeka bydgoszczan premiera tekstu Jolanty Janiczak w reżyserii Wiktora Rubina Detroit. Punktem wyjścia dla tej sztuki jest znane wszystkim miasto w Stanach Zjednoczonych, miasto upadłe, bo dotknięte przez kryzys ekonomiczny – zbankrutowało.

Dyrektor Paweł Łysak zabrał do Teatru Powszechnego czworo aktorów – Julię Wyszyńską, Karolinę Adamczyk, Michała Czachora i Michała Jarmickiego. Z Teatru Polskiego w Bydgoszczy odchodzą też Magdalena Łaska i Piotr Stramowski. Ich miejsce zajmą już od pierwszego listopada Sonia Roszczuk po szkole wrocławskiej, a od nowego roku Klara Bielawka i Szymon Czacki.

Dyrektor Paweł Wodziński powołuje też do życia dział kuratorsko- dramaturgiczny. W związku z tym do zespołu Teatru Polskiego dołączy Marta Keil, znana w nie tylko w Polsce kurator sztuk performatywnych.

 

Anita Nowak

Dodaj komentarz