Constanze Dennig, austriacka autorka miała pomysł diaboliczny: namalować na scenie dystopię, w której starzy ludzie po ukończeniu 75. roku życia są eliminowani jako zbędni. Niektórzy z nich mogą jednak skorzystać z szansy prolongaty i przedłużyć pobyt na ziemi o rok lub dwa. Trzeba tylko zgłosić się do udziału w telewizyjnym „Extasy Show”, poddać testowi i oczekiwać na wynik. Jeśli zdobędzie się odpowiednią sumę punktów, nabywa się prawo do kolejnego roku życia. Jeśli nie, trzeba poddać się publicznej ceremonii uśmiercenia. Prowadząca show osobiście aplikuje przegranym zastrzyk na tamten świat. Widowisko transmitowane przez telewizję cieszy się wielką popularnością.
Na pozór wygląda to na bardzo odległą od rzeczywistości satyrę i dość ryzykowny czarny humor. Ale jeśli pomyśleć o holocauście i eksterminacji będącej haniebnym tłem historii człowieka, do śmiechu wcale nie jest. Autorka dobrze przeczuła narastający w naszych czasach ageizm i niebezpieczny nawrót do praktyk rasistowskich – dramat(gr. drama), rodzaj literacki (obok epiki i liryki), obejmuj... More powstał ponad 20 lat temu i zdążył przejść przez wiele europejskich scen. Teraz trafia do Polski, może trochę za późno, bo dzisiaj wzrósł apetyt na głębszą analizę zjawiska, jakim jest powiązanie epatujących okrucieństwem mediów z sianiem nienawiści do ludzi starych lub z jakichś powodów uciążliwych. Pisarce najwyraźniej nie starczyło weny, by stworzyć bardziej plastyczne i intrygujące postaci, zatrzymała się na satyrycznej wymowie utworu. Aktorzy potrafili zrobić z tego dobry użytek, zwłaszcza Magdalena Zawadzka [na zdj.] jako jedna z uczestniczek show, która z kamienną twarzą, wewnętrznie spięta i wylękniona oczekuje na werdykt i Kamila Baar w roli prowadzącej show z zawziętą. mściwą energią i cyniczną rutyną (do niej należy drugi akt(łac. actus = czyn) część dramatu, będąca względnie s... More). Przedstawienie budzi niepokój, co zapewne było intencją reżysera Tomasza Mana, słynącego z wrażliwości społecznej i zdecydowanego sprzeciwu wobec wszelkich form przemocy. Tak więc w prywatnym teatrze Fundacji Krystyny Jandy wcale nie o prywatne sprawy chodzi.
Tomasz Milkowski
EXTASY SHOW Constanze Dennig, reżyseria Tomasz Man, Teatr Polonia w Warszawie, premiera 15 października 2025.
[Fot. Teatr Polonia]