Niedźwiedź Wojtek zainaugurował Festiwal Kszesło w Żyrardowie, 10.10.2025. O 19:15, w pięknych, sprzyjających akustyce wnętrzach Teatru w Żyrardowie, zabrzmiała opowieść o pamięci i lojalności: Niedźwiedź Wojtek Tadeusza Słobodzianka w reżyserii Aldony Figury, z muzyką na żywo Mateusza Wachowiaka (akordeon). To monodram, w którym Michał Piela w szybkim rytmie przełącza się między kilkoma głosami – od Wojtka-narratora, przez żołnierzy-opiekunów i dowódców, po urzędnicze rejestry – szkicując wachlarz postaci samą barwą i rytmem mowy.
Scenografia jest oszczędna i przemyślana: okrągła mikro-scena, domknięta ścianą, potęguje wrażenie surowości i życia „w okopach” albo „w obozie” – celnie, z umiarem, zostawiając miejsce na aktora i historię. Ta oszczędność działa jak szkło powiększające: uwypukla detal, gest, oddech. W warstwie dźwiękowej dominuje akordeon – raz kołysze, raz marszowo wyznacza krok – a trąbka rowerowa (klakson na gruszkę) wchodzi punktowo: humorystyczny, precyzyjny akcent porządkujący przejścia i rozładowujący patos.
O klasie wieczoru zdecydował przede wszystkim głos. Świetna emisja i dykcjawymowa aktorska; dykcja teatralna wymaga szczególnie staran... More Pieli sprawiają, że każde słowo dociera bez wysiłku – bez mikroportów, także na balkonie. Aktor(łac. actor), osoba grająca jakąś rolę w teatrze lub fi... More swobodnie schodzi do półgłosu, nie tracąc nośności; frazuje czysto, trzyma tempo, a końcówki nie znikają w akustycznym półmroku. Sala „słucha” razem z nim – w Żyrardowie cisza ma dobrą akustykę.
W spektaklu pojawiają się pieśni — dwie szczególnie zostają w pamięci. Prowadzone według podobnej dramaturgii: bez koturnu, z prostoty frazy, aż po zanik do ciszy. „Czerwone maki na Monte Cassino” i „Jeszcze Polska nie zginęła” śpiewane bez patosu, brzmią tak, że melodia topnieje do bezgłosu, a widownia spokojnie zamiera wraz z nią.
Piela prowadzi postać niedźwiedzia-narratora dynamicznie z konsekwencją i empatią: raz jest maskotką-żołnierzem, raz powiernikiem, raz terapeutą dla ludzi dźwigających ciężar tułaczki. Nawet drobne potknięcia w tekście stają się naturalną częścią tej opowieści.
Publiczność festiwalowa zasłużenie podziękowała artystom gromkimi oklaskami, a nawet owacjami na stojąco.
Anna Kędziorek
Centrum Kultury w Żyrardowie: 18.45 10 października 2025
Tadeusz Słobodzianek „Niedźwiedź Wojtek”.
Monodram Michała Pieli.
Reżyseria: Aldona Figura
Oprawa muzyczna: Mateusz Wachowiak
