Spektakl „Rejs. Historia” w reż. Radosława Stępnia, zaprezentowany przez Teatr Nowy z Poznania, otrzymał nagrodę główną 63. Rzeszowskich Spotkań Teatralnych – 4. Festiwalu Arcydzieł. Werdykt jury został ogłoszony w sobotę wieczorem na zakończenie festiwalu.
Organizowane przez Teatr im. Wandy Siemaszkowej w Rzeszowie nieprzerwanie od 1961 roku Rzeszowskie Spotkania Teatralne to jedne z najstarszych tego typu spotkań w Polsce. Są wydarzeniem, na które czekają miłośnicy teatru i klasyki literatury, którzy w tym czasie zjeżdżają do Rzeszowa z całej Polski.
W tym roku Spotkania po raz czwarty zorganizowane zostały w formie Festiwalu Arcydzieł. Na rzeszowskiej scenie zaprezentowały się teatry z Torunia, Warszawy, Słupska, Gliwic, Poznania, Zakopanego i Krakowa, które w ramach nurtu głównego pokazały siedem spektakli. Wzięły one udział w konkursie i zostały ocenione przez jury oraz dziennikarzy i publiczność.
Jury, w składzie: Juliusz Chrząstowski – aktor(łac. actor), osoba grająca jakąś rolę w teatrze lub fi... More teatralny i filmowy; Tomasz Domagała – krytyk teatralny; Tomasz Miłkowski – krytyk teatralny i literacki; Justyna Szafran – aktorka i piosenkarka, wykonawczyni poezji śpiewanej i piosenki aktorskiej oraz reżyserka Małgorzata Warsicka, po obejrzeniu wszystkich przedstawień konkursowych przyznało nagrodę główną i statuetkę „Wanda” Teatrowi Nowemu im. Izabelli Cywińskiej w Poznaniu za spektakl „Rejs. Historia” w reż. Radosława Stępnia, powstały na kanwie kilku utworów Witolda Gombrowicza.
Jak czytamy w protokole, jurorzy nagrodzili „Rejs. Historia” „za poruszający spektakl, ukazujący dojrzewanie wewnętrzne bohatera, będące jednocześnie częścią procesu jego odchodzenia; także przedstawienie obraz/przemian Polski i jej obciążeń, trwania między dojrzałością a niedojrzałością, poszukiwania miejsca w powojennej Europie”.
Jury przyznało także nagrody aktorskie dla: Mateusza Łasowskiego za rolę Łopachina w „Wiśniowym sadzie” w reż. Pawła Łysaka z Teatru Powszechnego im. Zygmunta Hübnera w Warszawie i dla Artema Manuilova za rolę Firsa w tym samym przedstawieniu; dla Krzysztofa Szczepaniaka za rolę Józia w spektaklu „Ferdydurke” w reż. Mariusza Malca z Och-Teatru w Warszawie, dla Marii Seweryn za rolę Młodziakowej oraz dla Sebastiana Perdka za rolę Miętusa w tym samym spektaklu oraz dla Jana Romanowskiego za rolę Witolda Gombrowicza (1939) i dla Mikołaja Grabowskiego za rolę Gombrowicza (1963) w spektaklu „Rejs. Historia”.
Uhonorowane przez jury nagrodą zespołową zostały również aktorki spektaklu „Niech no tylko zakwitną jabłonie” w reż. Wojciecha Kościelniaka z Nowego Teatru im. Witkacego w Słupsku „za pełne pasji, energii i stuprocentowej obecności aktorstwo, będące podstawą znakomicie opowiedzianej historii: tej przez małe h oraz tej – ważniejszej duchowej – zaklętej w portretującym rzeczywistość pejzażu miejsca i czasu”.
Ponadto komisja konkursowa przyznała także nagrody za: reżyserię, scenografię i muzykę w poszczególnych spektaklach, a także kilka wyróżnień:
NAGRODY REALIZACYJNE:
Reżyseria
Nagroda dla Radka Stępnia za „Rejs. Historia” z Teatru Nowego I. Cywińskiej w Poznaniu, ukazujący duchowe przemiany Witolda Gombrowicza, prześwietlone przez przemiany historii, od czasów przedwojennych po lata 60. ubiegłego wieku. Spektakl daje impuls do refleksji nad światem, wciąż tkwiącym w kleszczach stereotypów.
Muzyka
Nagroda dla Dominika Strycharskiego za muzykę do spektaklu „Wiśniowy sad” w reż. Piotra Łysaka z Teatru Powszechnego w Warszawie za stworzenie niezwykłej ścieżki dźwiękowej katastrofy naszego świata, bardziej przerażającej, niż pęknięcie czechowowskiej struny.
Scenografia
Nagroda dla Justyny Elminowskiej za scenografię spektaklu „Titanic” reż. Michała Siegoczyńskiego z Teatru im. W. Horzycy w Toruniu, za pełną znaczeń przestrzeń, która umożliwia aktorom i widzom niezwykłą podróż przez świat współczesnych mitów.
WYRÓŻNIENIA JURY:
Muzyka
Wyróżnienie dla Karima Matusewicza za pejzaż dźwiękowy spektaklu „Ferdydurke”w reż. Mariusza Malca z Och-Teatru w Warszawie, za stworzenie olśniewającej dźwiękowej narracji, wyznaczającej kontrapunkt dla wyrafinowanej pracy zespołu aktorskiego.
Dział literacki
Wyróżnienie dla Magdaleny Koryntczyk, Rafała Michalczuka, Grzegorza Myćki za teatralny program w formie pokładowego dziennika do spektaklu „Rejs. Historia” w reż. Radka Stępnia z Teatru Nowego im. I. Cywińskiej w Poznaniu – za niesamowity pomysł, znakomitą realizację graficzną i merytoryczną.
Aktorskie
Wyróżnienie dla Pawła Kruszelnickiego za rolę Jacka/ Di Caprio w spektaklu „Titanic” w reż. Michała Siegoczyńskiego z Teatru im. W. Horzycy w Toruniu, jego role dowodzą umiejętności przemiany postaci, utożsamiania z nimi i dystansu.
Wyróżnienie dla Antoniny Choroszy za role Matki, Milionerki, Cesarzowej w „Rejsie. Historia”, za wykreowanie kobiet silnych, gotowych stawić czoła dziwności tego świata.
Wyróżnienie dla Mateusza Marczydło za rolę Psa w spektaklu „Dzieci z Bullerbyn” w reż. Sławomira Narlocha z Teatru im. Wandy Siemaszkowej w Rzeszowie za stworzenie postaci szlachetnej, czułej i nieoczywistej, środkami na co dzień w teatrze używanymi nie często: aktorską intuicją i sercem.
Wyróżnienie dla Roberta Chodura za rolę Koguta/Kury w spektaklu „Dzieci z Bullerbyn” w reż. Sławomira Narlocha z Teatru im. Wandy Siemaszkowej w Rzeszowie za niezwykle barwną, pełną czułości kreację, która jednoczy wszystkie pokolenia, przenosząc je do krainy dzieciństwa.
Z kolei publiczności najbardziej podobał się spektakl „Ferdydurke” w reżyserii Mariusza Malca, zaprezentowany przez warszawski Och-Teatr. Widzowie wskazali ten spektakl w głosowaniu.
Po kilku latach przerwy swojego zwycięzcę wybrało też jury dziennikarskie. Komisja w składzie: Agnieszka Lipska z Polskiej Agencji Prasowej, Adam Głaczyński – Polskie Radio Rzeszów, Andrzej Piątek „Dziennik teatralny”, Kinga Dereniowska – serwis Nowiny, Wit Hadło – portal toRzeszów.pl, Karolina Marciszewska – Radio Centrum Rzeszów, Katarzyna Bolec prowadząca swój blog „onarecenzuje”, Katarzyna Cetera – „Tarnowski Kurier Kulturalny uznali za najlepszy musical „Niech no tylko zakwitną jabłonie”.
Dziennikarze nagrodzili spektakl: „Za przenikliwą refleksję na temat powtarzalności mechanizmów i kontekstów dziejowych. Wydobycie na nowo głębokich znaczeń i liryzmu z kompilacji tekstów prasowych i poetyckich. Oryginalną formę spektaklu i znakomitą aktorską realizację przywołującą istotę twórczości i osobowości Agnieszki Osieckiej”.
Ponadto jury dziennikarskie wyróżniło też zespół aktorski spektaklu „Ferdydurke” „za wybitne aktorstwo i trafne ożywienie dzieła Witolda Gombrowicza”.
63. Rzeszowskie Spotkania Teatralne – 4. Festiwal Arcydzieł rozpoczęły się w piątek 17 października w Teatrze im. Wandy Siemaszkowej w Rzeszowie.
Oprócz spektakli z nurtu głównego w programie wydarzenia znalazły się również trzy przedstawienia teatrów, które wystąpiły jako goście specjalni. Były to: spektakl „Frankenstein Show” przygotowany przez Akademię Sztuk Teatralnych im. Stanisława Wyspiańskiego w Krakowie; „Obiecuję, obiecuję ci… czyli bajka tylko dla dorosłych” z Teatru Nowe Formy w Warszawie oraz – jako pokaz mistrzowski – spektakl CCY – WITKAC-Y MENAŻERIA z Teatru Witkacego w Zakopanem.
Odbyły się także dwa koncerty: liryczny „Szafran o miłości” Justyny Szafran, „Dopóki masz ogród” na podstawie wierszy Anny Bernat, a także wernisaż 19. Międzynarodowego Biennale Plakatu Teatralnego – Konkursu Młodych 2025.
Podobnie jak w latach ubiegłych, festiwalowi towarzyszyły też czytania performatywne dramatów powstałych w wyniku współpracy duetów: autor plus reżyser, w ramach Sceny Nowej Dramaturgii, organizowanej przez Teatr im. W. Siemaszkowej.
Po wszystkich spektaklach konkursowych odbywały się tradycyjnie rozmowy z twórcami.
Wydarzenie zostało dofinansowane ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury i współfinansowane ze środków budżetu województwa podkarpackiego.
(PAP/ komunikat jury, fot. mat. Teatru)