Festiwal OFF Rzeszów zaprosił widzów na nagrodzony podczas tegorocznego SzekspirOFF spektakl kolektywu Hertz Haus, zatytułowany to bitch or not to bitch. Gdański teatr tańca, w składzie Magdalena Kowala, Natalia Murawska, Joanna Woźna i Anna Zglenicka, zdobył w tym roku główną nagrodę dla teatrów niezależnych.
Artystki za punkt wyjścia obrały poemat Gwałt na Lukrecji Szekspira oraz relacje brudu i czystości pojmowane dosłownie, fizjologicznie, bezwzględnie i prowokująco. Tym samym zapraszają też na scenę świat metafor, prowadzący do szerszego komentarza wykraczającego poza wydzieliny ludzkiego ciała.
Brud, skrupulatnie zmywany z podłogi, ale także z ciała. Brud, który zwykle jest doskonale widoczny w sterylnie sztucznym otoczeniu bieli-czystości, lecz widzowie go jednak nie dostrzegają. Brud jest wyimaginowany oczami, ciałami performerek. A pytania o plugastwo brudu oraz o szlachetność czystości performerki komentują ciałem wprawionym w dramatyczny ruch tańca współczesnego.
Tanztheater grupy Hertz Haus ożywia bebechy, trzewia, ślinę, wymioty i nagość kobiecego ciała. Abiekt znajduje się w centrum to bitch or not to bitch sztuki; nie ogranicza się on jednak tylko do cielesności, obejmuje także słowa abiekty, te, których nie lubimy słyszeć. Te, które nawet Szekspir w poemacie o Lukrecji – lukruje. Wypowiadane w kontraście, zawstydzają.
Szekspirowski poemat Gwałt na Lukrecji odnosi się do postaci Lukrecji, postaci zaczerpniętej z Liwiusza i Owidiusza. Lukrecji, przykładnej i pięknej rzymianki, która pod nieobecność męża zostaje brutalnie zgwałcona. Wybierając ostateczne rozwiązanie, popełnia samobójstwo, by zmyć brud, którego nie mogłaby z siebie zdjąć, żyjąc pomiędzy jasno postawionymi granicami brudu i czystości. Czy to akt(łac. actus = czyn) część dramatu, będąca względnie s... More bezsilności, czy odwagi? Gdy Lukrecja zmywa twarz, czy jej dłoń zaciska się w pięść?
Kolektyw Hertz Haus tworzy od prawie 10 lat. Ich spektakle często powstają w kolektywnym akcie twórczym tak jak w przypadku to bitch or not to bitch. Ich znakiem rozpoznawczym są odwaga, zaangażowanie i profesjonalizm. Stworzyły świat, który od lat przyciąga publiczność Trójmiasta, na stałe wpisując się w tamtejszą tkankę teatralną. Dzięki festiwalowi OFF Rzeszów, lokalna publiczność mogła poznać kolektyw Hertz Haus, a to spotkanie było intymne i głęboko poruszające, co uwypukliły rozmowy po spektaklu.
Anna Kędziorek
fot. Sebastian Stankiewicz/ materiał organizatora
to bitch or not to bitch
koncept i reżyseria: Hertz Haus w składzie:
Magdalena Kowala, Natalia Murawska, Joanna Woźna, Anna Zglenicka
muzyka: Wojciech Wilk
konsultacje dramaturgiczne: Patrycja Kowańska
obsada: Magdalena Kowala, Natalia Murawska, Joanna Woźna, Anna Zglenicka
premiera: 26,27 lipca 2024, czas trwania: 60 min
