Jeffrey Eric Jenkins na Dzień Teatru:
Miesiąc temu Międzynarodowe Stowarzyszenie Krytyków Teatralnych (IATC) połączyło się z członkami swojej sekcji narodowej Rosji, aby potępić agresję rządu rosyjskiego na suwerenne państwo ukraińskie. IATC to organizacja krytyków i naukowców, której celem jest wspieranie wolności wypowiedzi, budowanie mostów kulturowych poprzez globalny dyskurs i celebrację teatru, najbardziej ludzkiej formy sztuki. Nasza sekcja IATC w Rosji odważnie i publicznie potępiła akty wojny podjęte przeciwko Ukrainie niemałymi kosztami dla osobistego bezpieczeństwa członków. Wybitny rosyjski krytyk teatralny, który opublikował petycję sprzeciwiającą się inwazji, odnalazł jej drzwi wejściowe oznaczone przez wandali literą „Z”, co przypomina niektórym obserwatorom działania podjęte przez nazistów przeciwko Żydom podczas Nocy Kryształowej w 1938 roku. Marina Davydova, redaktorka Teatru, uciekła z domu i jest bezpieczna w nieznanym miejscu w Europie. W zeszłym tygodniu powiedziała Strażnikowi: „Nawet miesiąc temu nie mogłam sobie wyobrazić”, że protesty doprowadziłyby do rządowych oświadczeń o „zdrajcach narodowych” i „piątej kolumnie”. W raporcie Andrew Rotha na temat sytuacji Davydova powiedziała: „Wcześniej tę retorykę stosowali tylko [radykałowie], ale teraz wypowiada ją prezydent. To jest straszne!” W ciągu ostatnich kilku tygodni cały świat był świadkiem przerażającej rzezi spadającej na głowy Ukraińców ze wszystkich środowisk. Serca łamały nam bezsensowne zgony niewinnych cywilów, zwłaszcza obrazy dzieci, których zmięte ciała leżą na ulicach miast, gdy osoby nie biorące udziału w walce wspinają się ku bezpieczeństwu. Bogdan Strutynskyi z Ukraińskiego Związku Artystów Teatru poinformował IATC, że Aleksandr Kniga, dyrektor artystyczny Teatru Chersońskiego, został 23 marca uprowadzony przez rosyjskie wojsko i że okupanci poszukiwali liderów innych teatrów na Ukrainie. Po wielkim oburzeniu ze strony przywódców teatralnych i organizacji humanitarnych na całym świecie Kniga został bezpiecznie zwolniony z niewoli niecały dzień później. Nawet teraz rządy narodowe są w trakcie ogłaszania Rosji jako zbójeckiego państwa zaangażowanego w zbrodnie wojenne, co z pewnością osłabi naszą zdolność do odbudowania więzi, które nas łączyły we wspólnej uniwersalnej sprawie: dojściu do lepszego zrozumienia natury ludzkie doświadczenie poprzez teatr. Zastanawiamy się, kiedy znów będziemy mogli posmakować wspaniałej pracy naszych kolegów w Petersburgu; i jak koledzy z teatru na Ukrainie przetrwają bombardowania, porwania i tortury? Kogo z nas nie poruszyła mała dziewczynka w prowizorycznym ukraińskim schronu bombowym śpiewająca „Let It Go” z Disney’s Frozen, ale w jej ojczystym języku? Otoczone nędzą, która towarzyszy dziesiątkom ludzi żyjących w ciasnej przestrzeni przez wiele dni, dziecko zaczęło nieśmiało śpiewać, gdy ktoś nagrał je na telefon komórkowy. Gwar dziesiątek rozmów w schronisku stopniowo ucichł, gdy to dziecko śpiewało o możliwości zmiany, odnowy i przezwyciężenia wszelkich wyzwań, przed którymi stoimy. I zastanawiamy się: gdzie ona teraz jest? Czy będzie miała szansę na przemianę? Tak się składa, że siedmioletnia Amelia Anisovych uciekła do Polski, gdzie została powitana jak bohaterka, śpiewając hymn Ukrainy na imprezie charytatywnej na polskim stadionie. To jedna dramatyczna opowieść, która kończy się szczęśliwie. Ilu nie? Nadszedł czas Światowego Dnia Teatru, który obchodzony jest na całym świecie 27 marca. Jak co roku, siostrzana organizacja IATC, Międzynarodowy Instytut Teatralny (ITI), wydaje przesłanie od wybitnego artysty teatralnego lub wizjonera. W tym roku znany reżyser operowy i teatralny Peter Sellars podzielił się przesłaniem, które skupia się na teatrze jako „sztucznej formie doświadczania”. Sellars zwraca uwagę na nieustanne komunikaty, które otrzymujemy z różnych mediów, które utrzymują nas nie w czasie, ale „na krawędzi czasu”. Pisze: „Tak wielu ludzi jest na krawędzi. Tyle przemocy wybucha, irracjonalnie lub niespodziewanie. Tak wiele ustalonych systemów zostało ujawnionych jako struktury trwającego okrucieństwa”. Jeśli nie ma „świata”, jeśli globalna społeczność zostanie rozbita, po co nam Światowy Dzień Teatru? Nadszedł czas, aby ludzie kochający wolność, w tym rządy na całej planecie, podjęli działania, które mogą uczynić nasz świat bezpieczniejszym dla wolności wypowiedzi, wolności artystycznej, i posłuchają ostrzeżenia Petera Sellarsa i jego apelu: „Ta praca nie może być wykonana przez odizolowanych ludzi pracujących w pojedynkę. To jest praca, którą musimy wykonać razem.” W ten Światowy Dzień Teatru niech rządy i ludzie na całym świecie zjednoczą się i wzniosą nas na wyższy poziom pokoju między suwerennymi narodami, gdzie możemy ponownie bezpiecznie odkrywać naturę naszego człowieczeństwa.
===== Jeffrey Eric Jenkins jest prezesem Międzynarodowego Stowarzyszenia Krytyków Teatralnych (AICT-IATC), profesorem studiów teatralnych na Uniwersytecie Illinois w Urbana-Champaign oraz wydziałem stowarzyszonym z Discovery Partners Institute in Chicago (Twitter: @crrritic; Email: jej@illinois.edu)