Atlas teatralny stolicy

Wstęp

 

 

 

Projekt autorski Tomasza Miłkowskiego

Program został zrealizowany dzięki wsparciu finansowemu miasta stołecznego Warszawy

Internetowy Atlas teatralny stolicy (po roku 1989) łączy zarys przemian życia teatralnego stolicy w minionym dwudziestoleciu, 1989-2010 – w okresie transformacji ustrojowej – ze szkicami o poszczególnych teatrach (w tym niezależnych i offowych), oceną poszczególnych sezonów teatralnych, kroniką wydarzeń i afiszem spektakli pozostających aktualnie w repertuarze teatrów warszawskich. Atlas ma charakter(gr. charakter = wizerunek), postać literacka o wyraźnie i... otwarty, przygotowany na jego uzupełnianie o pominięte fakty i nowe elementy w przyszłości.

Utworzenie Atlasu wymagało szczegółowych studiów materiałowych (wycinki prasowe, dokumentacja teatralnazespół świadectw, składających się na zapis spektaklu:..., wywiady) dotyczących pracy teatrów warszawskich w minionym 20-leciu oraz dokumentacji (także w postaci publikacji zwartych) okresu poprzedniego dwudziestolecia (dla celów porównawczych). Ważnym czynnikiem wspomagającym te studia były zasoby archiwalne Instytutu Teatralnego im. Zbigniewa Raszewskiego, Almanachy sceny polskiej wydawane przez Instytut Sztuki PAN, publikowane osobno monografie, zbiory recenzji, wspomnienia aktorów i inne opracowania cząstkowe, także autora projektu w postaci podsumowań sezonów teatralnego, tzw. przewodników po aktorach warszawskich publikowanych przez ostatnie kilkanaście lat, a także obfitego korpusu autorskich recenzji i szkiców o poszczególnych artystach czy teatrach.

Atlas koncentruje uwagę na teatrach dramatycznych i „okołodramatycznych”, zarówno repertuarowych jak i impresaryjnych, w równej mierze samorządowych jak i prywatnych, ale zawiera także podstawowe informacje o teatrach muzycznych, lalkowych i wybranych scenach offowych, także już nieistniejących. Już samo zestawienie informacji o powstających, zamierających i rodzących się na nowo inicjatywach teatralnych, o narodzinach teatrów prywatnych ukazuje dynamikę życia teatralnego stolicy. Atlas pomija duże obszary aktywności teatralnej (ruch amatorski, warsztaty, teatr tańca i ruchu, agencje artystyczne i produkcyjne szkoły artystyczne), koncentrując uwagę na ofercie teatru adresowanego do widza, w szczególności przedstawieniach.

Dział KRONIKA obejmuje rejestr wydarzeń od stycznia 1989, podzielonych na poszczególne lata, a w ramach lat – dla ułatwienia korzystania – na miesiące, ze szczególnym uwzględnieniem premier teatralnych. Część premier została opatrzona wypisami z recenzji teatralnych, czasem nawet wieloma, zwłaszcza wówczas, kiedy przedstawienie budziło spory albo sprzeczne oceny, a także informacjami o nagrodach, które przypadły w udziale współtwórcom spektaklu. Kronika odnotowuje też inne zdarzenia (festiwale, jubileusze, zmiany dyrekcji, powstanie teatrów, pożegnania).

Dział SEZONY opisuje poszczególne sezony teatralne w stolicy, poczynając od sezonu 1989/1990. Na każdy opis składa się część informacyjna (spis premier wedle teatrów, uporządkowany w ramach poszczególnych scen chronologicznie i część komentująca (autorski szkic krytyczny, będący oceną sezonu, jego plusów i minusów). Te swoiste syntezy sezonowe czytane łącznie składają się na obraz przemian, jakie były udziałem życia teatralnego w minionym dwudziestoleciu.

Dział TEATRY zawiera profile poszczególnych scen samorządowych, prywatnych, repertuarowych i impresaryjnych, w tym teatrów już nieistniejących (np. Teatr Północny). W przypadku teatrów nadal istniejących część opisową (historia, dorobek, profil teatru) poprzedzają podstawowe informacje o teatrze: adres, kontakty, linki, kierownictwo, typ teatru, logo.

Dział NA AFISZU uporządkowany wedle adresów teatralnych – to jest miejsc, gdzie regularnie albo nieregularnie, ale jednak nie incydentalnie grywane są spektakle, a w ramach miejsc (na ogół tożsamych z teatrem) wedle tytułów granych w danym miesiącu spektakli. Dział nie informuje o konkretnych terminach, ale oferuje minirecenzje autora projektu lub (rzadziej) tylko nuklearne informacje o spektaklach, w przypadku, kiedy premiera jest w przygotowaniu lub też recenzent spektaklu nie oglądał. Ten dział ulegać będzie zmianom zgodnie z rytmem repertuaru poszczególnych scen.

Tą drogą serdecznie dziękuję wszystkim osobom i instytucjom za okazaną mi pomoc w trakcie pracy nad tym projektem, w szczególności pani Marii Dworakowskiej z biblioteki Instytutu Teatralnego im. Zbigniewa Raszewskiego. Będę wdzięczny za wszelkie uwagi, uzupełnienia i sugestie.

Tomasz Miłkowski

 

 

Dodaj komentarz