XIII edycja Festiwalu Singera – podsumowanie wydarzeń teatralnych (27.08.-04.09.2016)

Fundacja Shalom zorganizowała już trzynaście edycji Festiwalu Kultury Żydowskiej Warszawa Singera. Czwartego września dobiegła końca XIII edycja Festiwalu, zorganizowana w gościnnych progach kilku instytucji. W opinii wielu ludzi kultury to jedno z najważniejszych wydarzeń kulturalnych w Warszawie, a także jeden z najciekaszych festiwali w Polsce czy nawet na świecie, poświęconych tematyce żydowskiej.

Dotychczas większość spektakli odbywała się na scenach Teatru Żydowskiego. Tym razem kasa i główne sceny mieściły się w Teatrze Kwadrat przy ulicy Marszałkowskiej, a spektakle wystawiane były w Teatrze Kwadrat, w Teatrze Polskim, w Austriackim Forum Kultury, w Piwnicy na Wójtowskiej i w Centrum Kultury Jidysz.

Wsparcie okazane przez Andrzeja Nejmana oraz Andrzeja Seweryna stanowią główny powód, dla którego tak dobrze będziemy wspominać tę edycję. Dziękujemy również naszej niezawodnej publiczności. Do zobaczenia za rok, podczas XIV edycji! powiedziała Gołda Tencer, Dyrektor Festiwalu.

W ciągu dziesięciu dni zobaczyliśmy setki wydarzeń kulturalnych, w tym kilkanaście o charakterze teatralnym: polskie i zagraniczne spektakle dramatyczne, występy kabaretowe oraz czytania performatywne. Jedną z głównych atrakcji festiwalu był wyjątkowy projekt „The Kishka Monologues” (reż. Yoni Eilat) Teatru Yiddishpiel z Izraela, który już pierwszego dnia zabrał widzów w humorystyczną muzyczno-kulinarną podróż po wschodnioeuropejskiej kuchni żydowskiej. Poznaliśmy też historię Libera Tauba, płocczanina żydowskiego pochodzenia w spektaklu „Czarne czereśnie” (oprac. Krzysztof Jaszczak) Staromiejskiego Domu Kultury, pokazującą, że relacja polsko-żydowska to przede wszystkim spotkanie jednego człowieka z drugim. Spektakl „Anne Frank” (reż. Jakov Sedlar) chorwackiego Miejskiego Teatru Trešnja wprowadził nas w świat pamiętników trzynastoletniej Anny Frank, która ukrywała się z rodziną w Amsterdamie podczas II Wojny Światowej. W przedstawieniu „Eichmann” (reż. Franz Frozschauer) zobaczyliśmy, jak wyglądało przesłuchanie byłego Obersturmbannführera SS Adolfa Eichmanna przez kapitana izraelskiej policji Avnera Wernera Lessa. Dzięki sztuce „Blizny pamięci. Rzecz o Janie Karskim” (reż. Janusz Zelnik) poświęconej pamięci Jana Karskiego, człowiekowi, który próbował zatrzymać Holokaust, zastanawialiśmy się, czy można poświecić za jednostkę wiele istnień? Jak daleko można się posunąć w walce o wolność i sprawiedliwość? Ostatniego dnia w monodramie „Ostatni Demon – Powrót” (Teatr NN z Lublina) zapoznaliśmy się zhistorią miasteczka Tyszowce, w którym zamieszkał demon – bohater singerowskiego opowiadania.

W ramach imprez towarzyszących mieliśmy okazję poznać osobiste historie księdza Romualda Jakuba Wekslera – Waszkinela, Elżbiety Ficowskiej i Joanny Sobolewskiej-Pyz ze stowarzyszenia Dzieci Holokaustu w ramach poruszającego performance’u pt. „Matki“ (reż. Paweł Passini). Jego bohaterkami były matki – te z obozów zagłady, ratujące swoje niemowlęta przed niechybną śmiercią, oraz te drugie, przygarniające i otaczające opieką poza murami getta. Ponadto Teatr Żydowski zaprezentował tegoroczną premierę – adaptację sceniczną powieści Ota Pavla „Śmierć pięknych saren” (reż. Jan Szurmiej), która opowiada historię wojennej, brutalnej rzeczywistości w typowy dla Czechów sposób: śmiechem przez łzy. Widzieliśmy też jedno z najlepszych, w opinii widzów oraz ocen recenzentów, przedstawień ubiegłego sezonu teatralnego – kameralny spektakl „Aktorzy żydowscy” (reż. Anna Smolar). Dodatkowo specjalnie na tę edycję festiwalu aktorzy Teatru Żydowskiego przygotowali wydarzenia muzyczno-kabaretowe, gwarantujące dobrą zabawę: „Poproszę inny globus” i „Faszerowane kłopoty”.

W programie nie zabrakło czytań performatywnych, w tym utworu Szolema Alejchema „Wielka Wygrana” we współczesnej interpretacji (reż. Tomasz Szczepanek), czy opowiadań jednego z najbardziej znanych pisarzy izraelskich Etgara Kereta ze zbioru „Siedem dobrych lat” (reż. Jacek Papis). W ramach znanego już od wielu lat cyklu „Czytelnia pisarzy żydowskich: Mistrzowie czytają“ usłyszeliśmy utwory klasyka literatury jidysz, Szolema Alejchema, w wykonaniu Olgierda Łukaszewicza i Janusza Gajosa.czytelnia-pisarzy-zydowskich-janusz-gajos-xiii-edycja-festiwalu-singera-fot-janusz-paliwoda-maly

Podobnie jak w ostatnich latach, Festiwal zagościł nie tylko w Warszawie, ale także w innych miastach, w których żył i tworzył Isaac Bashewis Singer – Biłgoraju (13-14.08.), Leoncinie (21.08.), Radzyminie (26.08.), a także dodatkowo w Górze Kalwarii (02. i 04.09) i Sieradzu (10.09.). Organizatorem festiwalu jest Fundacja Shalom. Założycielką i dyrektorem Fundacji jest Gołda Tencer – aktorka, reżyserka i dyrektorka Teatru Żydowskiego – Centrum Kultury Jidysz w Warszawie. Aktualne informacje na stronie www.festiwalsingera.pl oraz na FB www.facebook.com/FestiwalSingera.

Fundacja Shalom

Plac Grzybowski 12/16

00-104 Warszawa

Joanna Kawińska

Dodaj komentarz